NHỮNG CY CẦU KỶ NIỆM

 

Huỳnh Cng n

Qua cầu dỡ nn trng cầu,

Cầu bao nhiu nhịp em sầu bấy nhiu

(Ca dao)

Tin cy cầu Gnh bị gy hai nhịp lm con tim của những người sinh trưởng tại Bin Ha hay những ai từng lm việc tại thủ phủ miền Đng ny khng trnh khỏi đau nhi. Tuy rằng ba thng sau người ta đ xy lại một cy cầu mới để ti lập tuyến đường xe lửa Bắc Nam nhưng cy cầu mới 3 nhịp khng thế no thay thế hnh ảnh cy cầu cũ 4 nhịp c hằng trăm năm trong k ức của người dn Bin Ha.

Ti đ c duyn gắn b với Bin Ha 6 năm trong nghiệp văn cũng như nghiệp v. Ti từng dạy học tại trường trung học Ng Quyền v cũng từng phụ trch an ninh cho một trong những cy cầu quan trọng ca Bin Ha, cửa ngỏ vo thủ đ Si Gn: cầu Đồng Nai.

Năm 1972, khi ti trở lại qun đội v phục vụ ở tiểu khu Bin Ha th ti được cử lm đại đội ph một đại đội địa phương qun trấn giữ cầu Đồng Nai. Lc đ, 3 cy cầu chiến lược nối liền Bin Ha với thủ đ Si Gn l cầu Đồng Nai nằm trn xa lộ Si Gn Bin Ha, cầu Gnh trn quốc lộ 1 v cầu Ha An hay cầu Mới trn xa lộ Đại Hn. Cầu Đồng Nai do đại đội 3/463, đại đội trưởng l đại y Nhuận, trấn đng. Cầu Gnh do đại đội 3/363, đại đội trưởng l đại y Tốt, phụ trch an ninh. Cầu Ha An do đại đội 3/362. Đại đội trưởng l đại y Sang, bảo vệ.

Từ Si Gn ln bằng xa lộ, trước khi ln cầu Đồng Nai, người ta sẽ đi ngang ng ba Tn Vạn bn tay tri thuộc tỉnh Bin Ha v x Long Bnh thuộc tỉnh Gia Định bn tay phải. Qua khỏi cầu th người ta sẽ thấy Bộ Chỉ Huy Vng 3 Sng Ngi của Hải Qun bn phải v xa hơn về bn tri l hng giấy Cogido. Sau khi đổ dốc , người ta gặp ng ba Vũng Tu v nếu rẽ phải ở đ người ta sẽ ở trn quốc lộ 15 dẫn đi Long Thnh, B Rịa v Vũng Tu.

Nếu đi ln Bin Ha bằng quốc lộ 1, người ta qua cy cầu st lu đời nhất l cầu Gnh m từ đ người ta nhn thấy c lao Phố phia dưới. Sn cầu lt vn nn khi xe cộ chạy qua người ta nghe rầm rầm nhất l nếu đ l xe lửa.

Cầu Ha An được xy dựng sau cng khi c xa lộ vng đai Đại Hn nn mới c thm tn l cầu Mới.

Ba năm trấn thủ lưu đồn

Ngy th canh điếm, tối dồn việc quan

Ti chỉ lm lnh th hai năm ở cầu Đồng Nai (1972-1973) nhưng c nhiều kỷ niệm gắn b với cy cầu chiến lược ny. Những đm đi đốc canh cho ti thấy sự chễnh mng, thiếu cảnh gic của lnh trng mnh, nếu địch qun biết sơ hở ny th cy cầu ny đ bị đnh sập dễ dng. Ban ngy ti thường bắt lnh dng ca n chở ti đi quan st quanh trn sng vng gần cầu hay đi vo x Long Bnh bn phải cầu để d la tnh hnh an ninh. Ti theo di nhứng xuồng r tm gần cầu đng nghi l của những tn đặc cng thm st tnh trạng bố phng của cầu. Ti cũng biết những chủ l gạch trong x l những thnh phần hai mang. Ban ngy họ lm ăn c vẻ lương thiện nhưng ban đm hoạt động tiếp tế cho địch qun, tuy nhin ti chưa c bằng chứng để bắt giữ họ.

Thỉnh thoảng ti dẫn một trung đội lnh theo xe đi hộ tống cc đon qun xa đi ngang lnh thổ tiểu khu Bin Ha đến ng ba Dầu Giy hay Ph Mỹ, hoặc chở tn binh đi thụ huấn qun trường Vạn Kiếp ở B Rịa hoặc đi lnh đạn pho binh ở căn cứ Long Bnh hay thnh Tuy Hạ hoặc đi tiếp tế cho chi khu Tn Uyn.

Lc rnh rỗi, ti cng cc quan chung đơn vị đnh bi da, uống bia ở cu lạc bộ đại đội st bờ sng hay sang nhậu nhẹt giao hữu với cc quan ở hai đại đội bạn giữ hai cy cầu kia.

Ma thi T Ti hay vo lớp 6 Ng Quyền ti được cắt cử dẫn lnh giữ an ninh trường thi. Những m mưu quăng bi giải vo phng thi bị ti bẻ gy.

Trong hai năm ti ở cầu Đồng Nai khng xảy ra một vụ tấn cng no của VC, trừ một tai nạn lựu đạn lm một lnh gc tử thương v một lnh khc bị nt đi chn.

Đầu năm 1973, sau hiệp định Ba L, với trch nhiệm l một đại đội ph chnh trị ti được đại y đại đội trưởng giao cng tc phn tch bản văn hiệp định cho binh sĩ trong đại đội am hiểu v truyền xuống cho họ biết nhiệm vụ một người lnh trong tnh hnh mới. V để cho ti c thể hon thnh nhiệm vụ một cn bộ chiến tranh chnh trị của đơn vị, tiểu khu Bin Ha cử ti đi học một kha học ở trường Đại Học Chiến Tranh Chnh Trị Đ Lạt. Nhưng kha học chưa khai giảng th ti nhận được sự vu lệnh biệt phi trở về Bộ Gio Dục v ti trở lại trường Ng Quyền dạy học.

Tuy thời gian mặc o lnh ở Bin Ha giữa ma chinh chiến, ngắn ngũi v khng phải xng pha trong lằn tn mũi đạn như lc ở sư đon 9 bộ binh miền ty những năm 68-69, nhưng ti cũng khng thẹn lng khi đ lm trn trch nhiệm của một người lnh ở mặt trận miền Đng.

Giờ đy, mỗi khi ln Bin Ha họp mặt cng cc em cựu học sinh Ng Quyền, lc đi ngang qua cc cy cầu ny, những kỷ niệm xưa vng sống lại trong lng ti. Những chiến hữu từng st cnh với ti trong nhiệm vụ giữ cho cy cầu Đồng Nai đứng vững ở Bin Ha thời chinh chiến như : đại y Nhuận, trung y Phong, trung y Hong, thiếu y Phước, thiếu y Tuấn, thiếu y Ngọc, thượng sĩ Lộc, trung sĩ Thm, hạ sĩ L v cn nhiều nữa m với thời gian ti khng cn nhớ tn. Giờ đy, ai cn ai mất, ai ở đu ti khng r.

Khi ti đi t cải tạo về, ti c ln nh đại y Nhuận ở x Long Bnh thăm nhưng chỉ gặp vợ của ng ấy. Tuy nhin ti cũng vui khi vợ ng cho biết ng đ được thả về. t lu sau. ng c xuống Si Gn thăm ti. Sau đ ti ợt bin v tin rằng gia đnh ng đ sang Mtheo diện HO.

Trung y Phong sau đổi về phng 3 tiểu khu, ln đại y. Sau 75, ti nghe ni anh theo gia đnh bn vợ di tản qua Thụy Sĩ.

Trung y Hong về sau qua khng qun nhưng khng được đi học ở Mỹ v l lịch c cha đi tập kết ra Bắc. Sau 75, Hong c đến nh thăm ti v cho biết đang lm việc trong ngnh điện ảnh của chế độ mới. Ti khng r anh c bị đi t cải tạo hay khng.

C lần về qu ở Bnh Dương năm 1975 ti gặp trung sĩ Thm, người gốc Min đang lm phu khun vc.

Một hm đang ở Canada, hạ sĩ L gọi cho ti ni nhờ website của hi i Hữu Cựu Học Sinh Ng Quyền Bin Ha m biết số điện thoại của ti. Anh cho biết hiện đang bị những bệnh của tuổi gi. Ti thầm cầu mong anh vẫn an khang.

i một thời chinh chiến điu linh! Tỉnh Bin Ha của chng ta v những cy cầu thn yu từng đứng hin ngang trong phong ba, bo tp d trải qua bao đau khổ nhục nhằn . Nhất l tnh người Bin Ha vẫn cn đ d ở trong nước hay hải ngoại.

 

Đầu thu năm 2016