Phạm Thiên Thư, nhà thơ tình, tu sĩ, người thi hoá các kinh phật đã ra đi.

Chiều ngày 7/5/2026, thi sĩ Phạm Thiên Thư tác giả bài thơ "Ngày xưa Hoàng Thị" được Phạm Duy phổ nhạc đã từ giả cõi trần tại Sài Gòn.

Nhà thơ Phạm Thiên Thư

Phạm Thiên Thư tên thật là Phạm Kim Long sinh ngày 1 tháng 1 năm 1940 tại Lạc Viên, Hải Phòng trong một gia đình Đông y. Năm 1943-1951, ông sống ở trang trại Đá Trắng, Chi Ngãi, Hải Dương.

Năm 1954, ông di cư vào Nam và cư ngụ tại thành phố Sài Gòn đến nay.

Thời trung học, khoảng những năm cuối thập niên 1950, Phạm Thiên Thư theo học ở trường trung học tư thục Văn Lang, khu Tân Định, Sài Gòn. Năm đệ tam (lớp 10 ngày nay) ông học cùng lớp với cô Hoàng Thị Ngọ (sinh năm 1942). Cô này dáng người thanh mảnh, tóc dài, học giỏi. Nhà thơ từng thầm thương trộm nhớ, hay lẽo đẽo theo sau cô khi tan trường nhưng không dám ngỏ lời.

Mối tình đơn phương này đã khiến về sau, (đầu thập niên 1970) Phạm Thiên Thư sang tác bài thơ "Ngày xưa Hoàng Thị" mà phiên bản phổ nhạc của Phạm Duy trở nên nổi tiếng trong giới sinh viên, học sinh thời đó và ngày nay trong những buổi họp mặt của các cựu học sinh các trường trung học miền Nam vẫn thường được hát lên.

Nhân vật trung tâm của bài thơ/bản nhạc đó : Hoàng Thị Ngọ đã giã từ căn nhà ở đường Lý Trần Quán (cũ), Tân Định đến định cư ở California. Hoa Kỳ.

Sau khi chế độ Ngô Đình Diệm sụp đổ, có thể nói Phật Giáo ở miền Nam tiến đến một thời kỳ cực thịnh, trong lãnh vực giáo dục, ngoài hệ thống các trường trung học Bồ Đề mở ra ở hầu hết các địa phương của miền Nam, Giáo Hội Phật Giáo VN Thống Nhứt (GHPGVNTN) còn sở hữu viện đại học Vạn Hạnh tại Sài Gòn mà trong chương trình học có bộ môn Phật học. Ai cũng biết, khuynh hướng chánh trị của GHPGVNTN là thiên tả, chống chiến tranh mà hai đại diện nổi bật nhứt là Thích Trí Quang trong nước và Thích Nhất Hạnh ở hải ngoại. Từ năm 1964 đến 1973, Phạm Thiên Thư xuất gia lấy pháp danh là Tuệ Không và ghi tên theo học ở viện đại học Vạn Hạnh. Mọi người cũng hiểu rằng Phạm Thiên Thư đi tu để khỏi đi quân dịch vì ông bị ảnh hưởng bởi GHPGVNTN khi theo học trường đại học Vạn Hạnh.

Tuy vậy, tài năng văn chương của ông vẫn được xã hội miền Nam trân trọng và năm 1973 ông nhận được giải thưởng Văn Chương Toàn Quốc của tổng thống Nguyễn Văn Thiệu với tác phẩm Đoạn Trường Vô Thanh.

Các tác phẩm đã xuất bản:

· Thơ Phạm Thiên Thư (1968)

· Kinh Ngọc (thi hoá Kinh Kim Cương)

· Động Hoa Vàng (thơ, 1971)

· Đạo ca (nhạc Phạm Duy)

· Hậu Kiều – Đoạn Trường Vô Thanh(1972)

· Kinh thơ (thi hoá Kinh Pháp Cú)

· Quyên Từ Độ Bỏ Thôn Đoài (thơ)

· Kinh Hiếu (thi hóa kinh)

· Kinh Hiền (thi hoá Kinh Hiền Ngu, gồm 12.000 câu lục bát)

· Ngày xưa người tình (thơ)

· Trại Hoa Đỉnh Đồi (thơ, 1975)

· Thơ Phạm Thiên Thư (Nhà xuất bản Đồng Nai tái bản)

· Tự điển cười (24.000 bài tứ tuyệt tiếu liệu pháp)

· Vua núi vua nước (tức Sơn TinhThủy tinh, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin, 2003).

Trước khi qua đời , nhà thơ Phạm Thiên Thư sống tại Sài Gòn), đường Hồng Lĩnh, phường Hòa Hưng, Quận 10.

Quán cà phê Hoa Vàng

Ông cư ngụ ở khu cư xá Bắc Hải (trước đây là Cư xá Sĩ Quan Chí Hòa), trong một ngôi nhà nhỏ mà ông và vợ thứ ba sinh sống. Tại đây, ông mở quán cà phê Hoa Vàng (trước gọi là Động Hoa Vàng) ở tầng dưới, tầng trên là chỗ ở của gia đình. Quán này là nơi ông thường ngồi tiếp bạn bè, người yêu thơ, trò chuyện, hoài niệm về thơ ca và cuộc đời.

Ông sống lặng lẽ, ít sáng tác thơ tình mới mà tập trung vào các hoạt động tinh thần và sức khỏe.

Trước đó ông từng nghiên cứu, sáng lập và truyền bá môn dưỡng sinh Điện công Phathata (Pháp – Thân – Tâm), làm thuốc trị bệnh theo hướng Đông y (gia truyền), và phổ thơ các tác phẩm Phật giáo, Khổng Tử, Lão Tử…

Khoảng một năm trước khi mất, sức khỏe ông yếu dần, không còn ngồi cà phê tiếp khách nhiều như trước. Ông ngủ nhiều hơn và ăn ít trong những ngày cuối.

Nhà thơ Phạm Thiên Thư, dù quan điểm chính trị thiên tả, nhưng đã đóng góp vào văn học miền Nam nhiều tác phẩm, đặc biệt là những thi phẩm ở dạng khá độc đáo: thơ đạo! Một số thơ của ông được phổ thành ca khúc đã mang lại một số đông công chúng yêu thích thơ ông: Em lễ chùa này, Ngày Xưa Hoàng Thị, Động Hoa Vàng, Gọi Em Là Đóa Hoa Sầu... Thơ Phạm Thiên Thư cứ vấn vít nửa đời nửa đạo thật khác thường, làm cho độc giả ngẩn ngơ, bất ngờ... Thế giới thi ca Phạm Thiên Thư giúp chúng ta khám phá thêm những cửa ngõ mới lạ, phong phú về tôn giáo, tình yêu và thiên nhiên.

Vĩnh biệt nhà thơ Phạm Thiên Thư một tài hoa trong kho tàng văn học miền Nam.

Huỳnh Công Ân

8/5/2026